Eigen-troepen-nabij
Eigen troepen nabij

HEEFT HET NUT OM PARTIJDIG TE ZIJN….

Op 7 Oktober 2023 werd de wereld geconfronteerd met de start van weer een bloedige oorlog in het Midden Oosten. Of start is eigenlijk niet het goede woord, want oorlog is het al 75 jaar, onderbroken door kortere of langere gevechtspauzes.

Weliswaar zijn Gaza en Israël een stuk verder weg dan Oekraïne, geografisch gesproken, maar in ons hart zijn ze vlak bij. Onze geschiedenis met het Joodse volk is dusdanig dat een belangrijk deel van de Westerse wereld niet zonder schuldgevoel naar het land Israël kan kijken. Aan de andere kant is het ook zo dat de gevolgen van een 75-jarig conflict met beelden van een van de buitenwereld afgesloten gebied met 2 miljoen inwoners en een Westelijke Jordaanoever met door de internationale gemeenschap als illegaal beoordeelde nederzettingen, ook zo zijn invloed gehad heeft op de publieke opinie.

Men heeft dus gekozen voor “het einde van politiek” en dat is oorlog. Deze keuze betekent dat men er voor kiest om enorme hoeveelheden leed en verschrikking aan elkaar toe te brengen en dat ook zelf te accepteren. Leed is de motor, de modus operandi van oorlog. Een oorlog leidt nooit tot een oplossing van het conflict, het leidt hopelijk tot het inzicht dat de hoeveelheid leed, genoeg geweest is en dat leidt dan weer tot openingen voor de inzet van politieke en dus vreedzamere machtsmiddelen.

De meningsverschillen laaien dus hoog op. Veel hoger dan bij de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. We zien nu al bevolkingsgroepen en groepen sympathisanten in onze landen die elkaar niet meer alleen maar met meningen bestoken maar ook met stenen en wie weet wat er nog volgt. Bij het Russisch/Oekraïense conflict is waarschijnlijk het grootste deel van de Westerse wereld wel op de hand van Oekraïne, maar dat vertaalt zich nog niet in agressiviteit tegen Russen die in onze landen wonen en werken en zelfs niet tussen Oekraïense vluchtelingen en Russen.

Er lijkt dus een verschil te zijn tussen de diverse vormen van partijdigheid en het is interessant om die verschillen te onderzoeken omdat dit wellicht iets van een licht werpt, op hoe wij, als niet direct in het gewapende deel van het conflict betrokkenen, toch een positieve rol richting een oplossing kunnen bieden. Als dat te veel gevraagd is, dan toch in ieder geval hoe we niet nog meer olie op het vuur gooien.

De overeenkomst tussen Israël/Palestijnen/Hamas en Rusland/Oekraïne is dat men in beide situaties blijkbaar niet meer in staat is om de wederzijdse verschillen in doelstellingen op een politieke manier, met de machtsmiddelen die daarbij horen op te lossen. Men heeft dus gekozen voor “het einde van politiek” en dat is oorlog. Deze keuze betekent dat men er voor kiest om enorme hoeveelheden leed en verschrikking aan elkaar toe te brengen en dat ook zelf te accepteren. Leed is de motor, de modus operandi van oorlog. Een oorlog leidt nooit tot een oplossing van het conflict, het leidt hopelijk tot het inzicht dat de hoeveelheid leed, genoeg geweest is en dat leidt dan weer tot openingen voor de inzet van politieke en dus vreedzamere machtsmiddelen.

Oorlog is daarmee de gemeenschappelijke noemer van beide conflicten. Nog even terug naar wat het wezen van iedere oorlog eigenlijk is. Het is een leedgenerator. Het is tevens de ultieme menselijke activiteit, waar de allerbeste maar ook de aller-slechtste eigenschappen, emoties en handelingen in de meest extreme vorm zullen voor komen. Moed, kameraadschap, opofferingsgezindheid en rechtvaardigheid aan de ene kant. Angst, verraad, leugenachtigheid, lafheid en misdadigheid aan de andere kant. En dat in buitenproportionele hoeveelheden. Deze mix van menselijke emoties wordt gekoppeld aan het gebruik van het meest dodelijke gereedschap wat door de mens is ontwikkeld. We hoeven ons dus niet af te vragen of en wanneer er onschuldige slachtoffers zullen vallen (collateral damage). We hoeven ons ook niet af te vragen of en wanneer er schendingen van het humanitair en oorlogsrecht zullen plaatsvinden. Dit zal per definitie gebeuren en draagt bij aan de hoeveelheid leed die een oorlog genereert. De vraag is wel, wat is onze opstelling?

Het wezen van iedere oorlog…
Het is een leedgenerator. Het is tevens de ultieme menselijke activiteit, waar de allerbeste maar ook de aller-slechtste eigenschappen, emoties en handelingen in de meest extreme vorm zullen voor komen.

De partijdigheid van het grootste deel van in ieder geval de Westerse wereld in de Russisch/Oekraïense oorlog lijkt van een andere orde te zijn dan die t.o.v. het Palestijns/Israëlische conflict. De eerste vorm van partijdigheid lijkt voornamelijk gericht te zijn tegen Poetin en zijn bestuurlijke/militaire kliek en niet zozeer tegen het Russische volk. Verder is onze partijdigheid vooral gefocust op het niet laten escaleren van de oorlog richting het NATO-grondgebied. Ik zou deze partijdigheid willen kwalificeren als politiek en rationeel. De partijdigheid richting het andere conflict is van een hele andere orde. Namelijk niet gericht tegen of voor individuele personen of groepen van personen maar meestal gegeneraliseerd naar het geheel. Het onderscheid Hamas, Fatah, Palestijnse autoriteit of zelfs Palestijnen als geheel wordt maar weinig gemaakt. Vaak wordt zelfs de hele Islamitische wereld genoemd als partij. Ook Israël wordt over-gesimplificeerd als een Joods land, terwijl het dat maar zeer ten dele is. Tevens wordt het gezien als één geheel, terwijl het dat in ieder geval niet is. De partijdigheid is hier veel emotioneler van aard en is doorspekt met allerlei echo’s uit het verleden en met gevoeligheden met bepaalde bevolkingsgroepen in eigen land. Deze partijdigheid heeft daardoor ook veel meer invloed op emoties en spanningen in eigen land. Ik zou deze partijdigheid willen kwalificeren als sociaal/maatschappelijk en (zeer) emotioneel.

De eerste vorm van partijdigheid kan je nog wel zien als nuttig. Het blijft redelijk op politiek bestuurlijk niveau. Het blijft rationeel en beperkt zich vooral tot die zaken (ondersteuning met hardware en inlichtingen) die er voor zorgen dat het leed beperkt blijft tot Rusland en Oekraïne.

De tweede vorm van partijdigheid heeft het grote gevaar in zich dat we daarmee olie op het vuur gooien. Zowel in het gebied zelf als ook in de regio en zelfs in eigen land.

Juist omdat oorlog de ultieme menselijke activiteit is waar alle menselijke emoties in volle hevigheid een rol spelen moeten we ons als relatieve buitenstaanders niet bezig houden met de strijdende partijen maar vooral met de slachtoffers. Dus laten we ons beperken tot wijze diplomatie, mogelijk maken en beveiligen van noodhulp en vooral niet tot het opstoken van het vuur.

Als je het respect voor de tegenstander hebt verloren.
Neemt de kans toe dat je meer kwijt bent dan je lief is…

– TEUN TZU –

Andere artikelen

Login ledengedeelte VOAWEB