Jaardag Artillerie 2026 – Wisseling van de Wapenoudste

Op 15 januari 2026 vond op de legerplaats bij Oldebroek een bijzondere jaardag van de Artillerie plaats. Tijdens deze jaardag stond niet alleen ontmoeting en traditie centraal, maar ook een belangrijk moment in de continuïteit van het wapen: de wisseling van de wapenoudste der Artillerie. In aanwezigheid van officieren en onderofficieren werd afscheid genomen van generaal-majoor Rietdijk en werd brigadegeneraal Van Ockenburg geïnstalleerd als zijn opvolger.

Generaal-majoor Rietdijk – Terugblik en overdracht

Na meerdere jaren als wapenoudste van de Artillerie nam generaal-majoor Rietdijk afscheid van deze eervolle functie. In zijn rol was hij nauw betrokken bij de ontwikkeling en groei van het wapen en vervulde hij een belangrijke verbindende rol binnen de artilleriegemeenschap. Tijdens de ceremonie blikte hij terug op de veranderingen die de Artillerie in zijn periode heeft doorgemaakt en benadrukte hij het blijvende belang en de actualiteit van het wapen in de huidige, roerige internationale context.

Dames en heren,

Geachte officieren, onderofficieren, collega’s en veteranen — artilleristen.

Vandaag zijn we hier bijeen op de jaardag van de artillerie 2026. Een dag waarop we als wapen samenkomen, stilstaan bij wie we zijn en vooruitkijken naar wat voor ons ligt. Juist daarom is ervoor gekozen om op deze dag ook de overdracht van de rol van wapenoudste van de artillerie te laten plaatsvinden. Niet als een afzonderlijk moment, maar in gezamenlijkheid. Omdat dit wapen wordt gedragen door officieren en onderofficieren samen, en omdat leiderschap, vakmanschap en verantwoordelijkheid hier onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Dat verklaart ook waarom deze toespraak iets langer is dan gebruikelijk en waarom we vandaag op een andere locatie bijeen zijn. Dit is niet alleen een overdracht, maar ook een moment van gezamenlijke reflectie. Ik heb de afgelopen zes jaar de rol van wapenoudste mogen vervullen. In die tijd heb ik onze artillerie van dichtbij gezien: bij de veldartillerie, de rijdende artillerie en de luchtdoelartillerie — op de oefenterreinen, in de opleidingen, in de werkplaatsen en in de staven. Ik heb mensen zien instromen, groeien en verantwoordelijkheid zien nemen. Dat is waar het uiteindelijk om draait.

De kern van artillerie

Artillerie gaat niet alleen over systemen of middelen. Het gaat over wat we elke dag moeten leveren. Alles wat we doen — bij de veldartillerie, de rijdende artillerie en de luchtdoelartillerie — komt steeds terug op drie kernbegrippen: betrouwbaarheid, precisie en vuurkracht.

Betrouwbaarheid in mensen en systemen.

Precisie in waarnemen, beslissen en vuren.

En vuurkracht wanneer het nodig is — massaal waar het moet, beheerst waar het kan.

Ontwikkeling, versterken en vernieuwen

De afgelopen jaren is duidelijk geworden dat vuursteun en luchtverdediging weer nadrukkelijk onderdeel zijn van het militaire optreden. Dat vraagt om realisme: voldoende capaciteit, goede voorbereiding en het vermogen om langdurig inzetbaar te blijven. We zien ook dat optreden in de toekomst weer massaler wordt. Niet incidenteel, maar in schaal en volume. Dat betekent dat artillerie — zowel veld- als rijdende artillerie — niet alleen precies moet zijn, maar ook in staat moet zijn tot massaal optreden en massale vuursteun, gedurende langere tijd. Dat kan alleen met voldoende en robuuste voorraden — munitie, onderdelen en ondersteunende middelen. Dat is geen detail, maar een randvoorwaarde voor geloofwaardige inzetbaarheid. Aan de voorzijde van de kogelbaan zien we grote ontwikkelingen bij zowel de veldartillerie als de rijdende artillerie. Met de inzet van verkenningsdrones, aanvalsdrones, nieuwe radars en verbeterde sensoren kunnen we dieper en verder kijken, sneller beslissen en directer effecten inzetten. Nieuwe command- en informatiesystemen, zoals Sitaware, zorgen ervoor dat informatie beter wordt verwerkt, sneller wordt gedeeld en effectiever wordt benut. Ook op het gebied van effecten maken we duidelijke stappen. De verdere ontwikkeling van onze pantserhouwitsers, nieuwe munitiesoorten, de inzet van PULS-raketten en de integratie van onbemande aanvalssystemen vergroten de slagkracht en flexibiliteit van zowel de veld- als de rijdende artillerie.

Luchtdoelartillerie – snelle groei en inzet

Naast deze ontwikkelingen bij de veld- en rijdende artillerie zijn er ook bij de luchtdoelartillerie zeer grote stappen gezet. We zien een forse uitbreiding van personeel, nieuwe raketsystemen en nieuwe computersystemen. Met name de counter-drone-ontwikkelingen hebben de luchtdoelartillerie tot één van de snelst groeiende eenheden van de landmacht gemaakt. Niet voor niets spreken de NAVO Capability Targets over een uitbreiding van dit domein met ongeveer 400%. De inzet van de luchtdoelartillerie is daarbij geen abstract begrip. Dat blijkt uit het volgende bericht uit Zuidoost Polen:

Sinds begin december 2025 draagt Nederland bij aan de bescherming van het grootste logistieke knooppunt waarmee Oekraïne gesteund wordt. Vanuit het DGLC is een Air & Missile Defence Taskforce geformeerd en ingezet die bestaat uit Patriot, NASAMS en counter UAS capaciteit. Deze AMDTF wordt aangestuurd door, en ondersteund met, C2-, logistieke en CIS-capaciteit.

Met gepaste trots kan ik melden dat sinds wij de missie van onze Duitse voorgangers hebben overgenomen, onafgebroken en klokrond op de opgedragen paraatheidsgraad staan. Veel van de militairen onder mijn bevel zijn net als ik luchtdoelartillerist. Vandaag staan wij hier in Zuidoost Polen op gepaste wijze stil bij de verjaardag van ons Wapen.

Met dit bericht wens ik de aantredend en scheidend Wapenoudste een bijzonder aangename overdrachtsceremonie toe en alle aanwezigen artilleristen een fijne en kameraadschappelijke artilleriejaardag.

Was getekend,

Wesley Dijkshoorn

Optreden op legerkorpsniveau

We bouwen opnieuw aan legerkorpsartillerie, waarin veld-, rijdende- en luchtdoelartillerie samenkomen binnen joint fire and effects, gekoppeld aan space- en cyber-effecten. Dit nieuwe niveau van vechten wordt ondersteund door artificial intelligence, waarbij het MAVEN-systeem commandanten ondersteunt — met de mens altijd in de lead.

Veranderen zonder het bekende te verliezen

De wapentraditieraad is omgevormd tot wapenraad. Daarmee wordt niet alleen over traditie gesproken, maar over het volledige spectrum van de artillerie: mensen, opleiding, materieel, inzet en toekomst.

De onderofficieren – de kern van het wapen

Onze onderofficieren van veld-, rijdende- en luchtdoelartillerie vormen de kern van ieder leger. Het zijn de mannen en vrouwen die plannen vertalen naar uitvoering, standaarden bewaken en zorgen dat het werk gebeurt.

Het zijn deze mannen en vrouwen die de wereld laten draaien. Zonder hen geen betrouwbaarheid, geen precisie en geen vuurkracht.

Overdracht en moment van stilte

Voordat we verdergaan, wil ik een moment vragen om stil te staan bij de artilleristen die ons dit jaar zijn ontvallen. Voor mij persoonlijk staat dat moment ook voor kolonel buitendienst Peter Fröling.

Uitreiking onderscheidingen

Naast de uitreiking van de awards voor de best geslaagde leerlingen van de veldartillerie en de luchtdoelartillerie, volgde nog een bijzonder moment: De scheidende WOA had de eer de klaslegpenning in goud, als erkenning voor uitzonderlijke prestaties en toewijding, uit te mogen reiken aan de Lkol b.d. Kelvin de Richemont.

Afsluiting en overdracht

Ik heb hier ooit gestaan als jonge artillerist, tijdens een overdracht waarin generaal Bruning wapenoudste was. Ik herinner me dat moment nog goed. Niet als iets groots of bijzonders, maar als iets dat hoorde bij het systeem, bij het wapen. Nooit heb ik toen gedacht dat ik zelf ooit in deze rol zou staan. Juist dat besef maakt dit moment voor mij extra bijzonder. Dat je begint als jonge artillerist, leert, groeit, en op een dag de verantwoordelijkheid krijgt om dit wapen te mogen vertegenwoordigen — dat is niet vanzelfsprekend. Dat is iets om dankbaar voor te zijn. Ik ben dankbaar voor het vertrouwen dat ik heb gekregen, voor de mensen met wie ik heb mogen samenwerken, en voor het wapen dat mij heeft gevormd — professioneel én persoonlijk. Mijn huidige functie bij het legerkorps maakt het niet langer mogelijk het wapenoudsteschap te vervullen zoals dat nodig is. Tegelijk heeft de artillerie iemand nodig die de verbinding met Den Haag kan leggen. Daarom draag ik vandaag de rol van wapenoudste over aan Marc van Ockenburg,

met trots, met respect voor wat was, en met vertrouwen in wat komt

Dank u wel.

Als blijk van waardering voor zijn inzet werd generaal-majoor Rietdijk onderscheiden met een artillerie-legpenning. Daarnaast ontving hij een speciaal voor hem vervaardigde tinnen sokkel met daarop de drie artillerie-hoofddeksels: de baret, de kwartiersmuts en de baret met het LUA-teken. Tevens werd hem een speciale veldartilleriedas, rood met zwart, aangeboden. Bij die gelegenheid riep hij alle veldartilleristen op deze das tijdens komende jaardagen te dragen.

Brigadegeneraal Van Ockenburg – Blik vooruit

Na de overdracht nam brigadegeneraal Van Ockenburg het woord en aanvaardde hij het wapenoudsteschap der Artillerie. Hij sprak;

Geachte generaals, officieren en onderofficieren, geachte aanwezigen,

Generaal majoor Rietdijk dank voor uw warme woorden en uw boodschap. Het is mij een grote eer om de functie van Wapenoudste Artillerie te mogen bekleden. Zeker als oud Korpscommandant van zowel de Rijdende Artillerie als van de Veldartillerie. Geachte aanwezigen, ik wil graag enkele woorden tot jullie richten maar niet voordat ik mijn grote dank wil uitspreken voor Generaal majoor Rietdijk.

Beste Wilfred,

De afgelopen zes jaar heb je de functie van Wapenoudste op uitstekende wijze vervuld. Ik wil je namens iedereen danken voor de betrokken wijze waarop jij gedurende je hele loopbaan en nog steeds een uitdragende en adviserende rol hebt gespeeld binnen de artillerie en de pragmatische manier waarop je invulling hebt gegeven aan de rol van Wapenoudste Artillerie in een uiterst dynamische periode. Opvallend aan jouw periode als Wapenoudste was je grote benaderbaarheid voor een breed spectrum aan onderwerpen die de artillerie raken, ondanks jouw drukke agenda. Je hebt ruimte aan anderen gegeven waar het kon en stond open voor nieuwe ideeën en initiatieven, maar je was ook duidelijk en uitgesproken waar het anders moest. Je hebt ons als artilleristen regelmatig een spiegel voorgehouden over de toekomst van ons wapen. Je vond soms dat we teveel met ons zelf bezig waren en te weinig met de buitenwereld. Daarin was je soms best noodzakelijk hard, maar ook noodzakelijk duidelijk. Maar jouw advies en feedback heeft ons wapen verder gebracht in deze roerige tijden en daar ging het je om. Nog belangrijker, je bleef altijd oog houden voor de mens achter de artillerist, en dat deed je vanuit je hart, een warm hart! Kortom, jij was en bent iemand met hart voor de artillerie. Daarom is het mij een grote eer om jou de Artillerie legpenning te overhandigen met de inscriptie:

Hart voor de Artillerie

Dank voor alles!

Geachte collega’s,

Als nieuwe wapenoudste wil ik me natuurlijk ook kort tot jullie richten. En ik wil jullie terugbrengen naar 2016 toen ik net was aangetreden als Commandant van het Vuursteuncommando. 1 week na de commando-overdracht kwam onze Koning het Vuursteuncommando bezoeken om zich op de hoogte te stellen wat de Landmacht nog aan zware middelen had. Lkol Pieter Soldaat, waarvan we vandaag afscheid hebben genomen presenteerde de dreiging vanuit Rusland. Generaal Beulen, destijds Commandant van de Landmacht was ook bij dit bezoek van de koning aanwezig, en ik had hem vooraf gevraagd of ik de Koning onomwonden kon vertellen hoe we ervoor stonden. Het antwoord was dat we alles konden vertellen wat er aan de hand was. De demonstratie die de afdeling van de Lkol Sijbrandi uitvoerde bestond uit de laatste stukken die nog inzetbaar waren. Dit waren er hooguit vijf op dat moment gezien de algemene inzetbaarheid en reservedelenproblematiek. Ik denk dat dat moment het dieptepunt is geweest van de artillerie. Natuurlijk waren er al plannen om weer te kunnen groeien zowel bij het Vuursteuncommando als bij het DGLC. En toen de eerste budgetten ter beschikking kwamen konden we gelukkig weer gaan bouwen. En kijk waar we nu inmiddels staan. Het DGLC gaat verdubbelen met diverse middelen, de 11 AfdRA is heropgericht, de eerste raketsystemen PULS hebben afgelopen jaar in Bergen geschoten.

Daaraan is door iedereen hier aanwezig enorm hard gewerkt. Een majoor van het transitieteam DGLC gaf tijdens een stafbezoek aan mij aan dat het eigenlijk heel slecht ging omdat het zo goed ging. Hij bedoelde dat het tempo van groeien zo hoog lag dat het bijna niet bij te houden was. En met de huidige inzet van AMDTF olv Lkol Wesley Dijkshoorn is dat niet gemakkelijker geworden. Soortgelijke geluiden kwamen van het transitieteam van het VustCo. Realiseren van plannen is nou eenmaal ingewikkelder dan krimpen. Maar liever groeien dan krimpen. En dat brengt me naar hier in deze sportzaal, bij jullie, officieren en onderofficieren. Actief dienenden, reservisten alsook Bd’ers en industriële partners. Ook al is niet alles wat we tot nu toe hebben meteen perfect, dat weet ik als directeur Plannen van CLAS als geen ander, maar wat er staat, staat er! We hebben dit samen gedaan, van Generaal tot Wachtmeester, met onze mensen en partners. Daar mogen we trost op zijn. We kunnen echter niet achteroverleunen, daarvoor is de dreiging te groot. Want voor mij is het niet of, maar wanneer we als NLD betrokken worden in een groter conflict.

Daar moeten we met iedereen zoals hier aanwezig klaar voor zijn. De samenleving verwacht dit van ons. Het is vrij simpel. Er zijn geen andere eenheden in NLD die de luchtverdediging en zware vuursteun kunnen leveren. Dat zijn wij hier! Wij moeten er klaar voor zijn. Tegelijkertijd moeten we onze eenheden verder opbouwen, mensen opleiden en trainen. Dit kunnen we niet zonder industriële partners. Dat vraagt veel van ons, maar ik ben ervan overtuigd dat we dat kunnen. Omdat het moet. Samenwerking, kameraadschap, eenheidsgevoel, esprit de corps hebben in het verleden bewezen force multipliers te zijn en gaan ons in de toekomst ook helpen onze zware verantwoordelijkheden uit te voeren.

We kunnen deze verantwoordelijkheden aan, maar alleen samen.

Ik sluit af,

Ik ben er trost op om vanaf vandaag jullie wapenoudste te mogen zijn en zal me inzetten zoals mijn voorgangers dat ook hebben gedaan. Volgend jaar bestaat ons wapen 350 jaar. Al 350 jaar leveren we vuursteun aan het gevecht. Dit jubileum gaan we vieren onder een onzeker gesternte. Maar in de tussentijd, zoals Commandant Landstrijdkrachten Luitenant generaal Swillens afgelopen jaar tegen de kolonels zei: “ Doe wat nodig is,” zeg ik ook tegen jullie: “Doe wat nodig is”! Ik wens jullie een mooie kameraadschappelijke avond en een smakelijke maaltijd. Dank jullie voor de aandacht. Muziek! .

De ceremonie werd muzikaal afgesloten door het waarbij beide korpsliederen werden gespeeld. Daarmee werd deze jaardag op waardige wijze afgesloten, als markering van zowel een afscheid als een nieuw begin voor het wapen der Artillerie.