Nieuws

Excursie afdeling Noord op 20 april 2016.

Deze excursie was aangemeld als project waarvoor het bestuur van onze vereniging geld ter beschikking wilde stellen. Of het zo had moeten wezen dat weten we niet, maar we (16 in getal met als nieuwe gasten Hedde Heijs, Annemieke en Marijke, de partner van Bert) werden met koffie/cake ontvangen in een  zonovergoten tuin van het museum door oud-wachtmeester (afdeling 1973) Ad Hof.

Deze gaf een enthousiaste rondleiding door het museum en door het nog enig overgebleven kloostergebouw, de ziekenzaal. Deze zaal is sinds de 17e eeuw in gebruik als kerk. In 1192 hebben de cisterciënzer monniken een klooster gesticht in Aduard. In de loop der jaren kregen zij het eigendom en daarmee het beheer over 6000 ha landbouwgrond. Die grond moest worden beschermd tegen het water. In die tijd lieten zij  o.a. het 8 km lange Aduarderdiep graven.

De koorkloosterlingen (ong. 100) moesten elke dag 8 keer bidden en ook in hun eigen onderhoud voorzien. Dat was moeilijk te combineren, vandaar dat er zo’n 200 lekenkloosterlingen waren,die de werkzaamheden uitvoerden zoals het beheer van die 6000 ha, het bakken van stenen en het waterbeheer, daarnaast moeten er nog medewerkers zijn geweest die op de boerderijen in de omgeving gestationeerd waren.

In 1594, met de reformatie kwam er een eind aan het kloosterleven in Aduard. Omdat zij zich niet gewapenderhand mochten verdedigen, hadden zij geen andere keus dan te vluchten. Het klooster bleef achter en verviel. Veel bouwmaterialen van het klooster werden gebruikt voor de bouw van huizen e.d. Het waterbeheer zoals dat toen werd gevoerd leek al veel op het eerste waterschap van Nederland. In dit waterschap moesten alle bewoners van het gebied fysiek of in geld bijdragen aan de instandhouding van het gebied.

Het bezoek aan de ex ziekenzaal liet nog een originele vloer zien en de weliswaar gerestaureerde toegang tot het klooster. Onze voorzitter bedankte Ad, enigszins gedwongen door de tijd (hij had nog wel stof voor een uurtje) voor de heldere uitleg en rondleiding.

Hierna begaven wij ons naar eetcafé (dorpskroeg) Hoornstertil in Wehe-Den Hoorn voor de lezing van dhr. vd Berg. Wij werden gastvrij ontvangen met een consumptie, waarna de lezing kon beginnen. Enige technische perikelen vertraagden het afspelen van een filmpje, maar gelukkig kon het promotiefilmpje over het Korps Luchtwachtdienst uit de jaren 50 worden vertoond. Hierin werd de gedachte werkwijze en de organisatie van het Korps Luchtwachtdienst in beeld gebracht. Het doel van het Korps was het opsporen van vijandelijke vliegtuigen en daarmee het voorkomen van een vijandelijke luchtaanval.

Daartoe kon het Korps beschikken over een netwerk van luchtwachttorens bemand door vrijwillige waarnemers ter bescherming van het Nederlandse luchtruim tegen vliegtuigen uit het Oostblok. Een en ander moest voor een koopje, het mocht dus niet veel geld kosten. De vrijwilligers werden bijvoorbeeld beloond met fl 1.- per dag. De uitkijktorens werden gebouwd in een soort legosysteem. Een van die torens die nog bewaard is gebleven staat in Warfhuizen:  “de 7 otto 1” .

In 1950 werd begonnen met de oprichting van KLD maar het korps is eigenlijk nooit echt van de grond gekomen.

In 1968 kwam het einde voor het Korps. Het bewakingssysteem was gekopieerd van de Engelsen zoals dat in WOII werd gebruikt. Dat was gebaseerd op het gebruik van propellervliegtuigen, waarbij een reactietijd haalbaar was van 30 minuten. Dat systeem was echter al achterhaald door de toename van het gebruik van straalvliegtuigen, waarbij de reactietijd was teruggelopen tot 2 minuten. Daar komt bij dat in het Engelse systeem ook radar werd gebruikt. Het Korps Luchtwachtdienst beschikte daar niet over. Een paar van deze uitkijktorens ( er zijn er nog 7), zijn als tijdsbeeld nog in het landschap aanwezig en verdienen het bewaard te worden.

De toren in Warfhuizen is restaureerbaar, al heeft hij de laatste jaren wel enorm geleden onder vandalisme. De stichting die zich sterk maakt voor het behoud van de torens heeft de toren in Warfhuizen kunnen verkopen aan het Gronings Landschap. Er is al veel geld opgehaald om deze toren te restaureren.

De bijdrage die dhr. Van den Berg van onze afdeling mocht ontvangen zal dan ook voor dat doel worden benut.

Dick (vz) bedankte hem voor zijn presentatie en nodigde de aanwezigen ui voor het nuttigen van een drankje. De middag werd afgesloten met een voortreffelijk diner. Al met al hebben de leden van de Afdeling Noord geslaagde dag mogen meemaken.


Terug
29-04-2016 Categorie: Noord