Eigen-troepen-nabij
Eigen troepen nabij

Zijn we vergeten hoe we Oorlog voeren? Of wisten we het nooit…

De oorlogen In Oekraïne en Gaza zijn een dagelijks terugkerend onderwerp in het nieuws. Ook vele duiders putten zich uit in verklaringen, voorspellingen, adviezen en meningen. De meeste van die verklaringen zijn gericht op “hoe het gaat”. Wie is er aan de winnende hand, hoe lang gaat het nog duren. Een ander bijna net zo’n groot deel gaat over de rechtmatigheid. Wie zijn de “good guys” en wie de “bad”. Heel vaak worden beide gezichtspunten ook nog eens vermengd. De activiteiten van de “goeden” worden in een gunstiger daglicht gezet dan de activiteiten van de “slechten”.

Op zich is dit volkomen logisch. Oorlog is de ultieme menselijke activiteit en grijpt enorm diep in. Aan de andere kant is oorlog in strijd met alles waar de menselijke natuur ook voor staat, namelijk overleven. Die contradictie maakt het vaak dat we oorlog proberen te beschrijven als een verschrikkelijk spel. Dat spel heeft een winnaar en een verliezer. Het heeft spelregels en als je je daar niet aan houdt dan is dat “oneerlijk”. Er zijn valsspelers, dat is meestal de partij waar je het niet mee eens bent. En er zijn tactieken en een strategie die, mits op de juiste wijze toegepast, leiden tot succes.

Ik zag recent de film Oppenheimer en daar herkende ik een vergelijkbaar mechanisme. Een groep briljante wetenschappers werkte aan de ontwikkeling van een wapen dat volgens alle wetenschappelijke inzichten zo verschrikkelijk zou zijn dat je daar je eigenlijk geen voorstelling van kon maken. Er was zelfs een hele kleine kans, volgens sommige wiskundige berekeningen, dat dit wapen een kettingreactie in de atmosfeer zou genereren die niet meer te stoppen was en zou leiden tot de totale vernietiging van de aarde.

Ondanks dit inzicht, werkte men door aan de ontwikkeling. Men bracht het terug tot een wetenschappelijke uitdaging, tot de ultieme samenwerking tussen geleerden en industrie, de synergie tussen alle natuurwetenschappelijke disciplines en tot een intellectuele concurrentiestrijd. De daadwerkelijke inzet van het wapen en de verantwoordelijkheid daarvoor werd totaal buiten zichzelf gehouden.

Leuk natuurlijk, bovenstaande vaststelling dat we op een verkeerde manier over oorlog nadenken. Maar hoe dan wel? En waarom is deze vraag belangrijk?

Als de situatie in de wereld iets positiefs heeft opgeleverd dan is het wel dat de positie van de Krijgsmacht in de drie-eenheid Volk, Staat en Krijgsmacht enorm is veranderd. Sinds het uiteenvallen van de USSR hebben we allemaal van zeer dichtbij meegemaakt dat ons relatief grote en machtige leger totaal werd uitgekleed en gereduceerd tot minder dan een schaduw van wat het was. Zeker ons Wapen werd in de ogen van Staat en Volk gezien als een achterhaald overblijfsel uit een ver verleden en we hebben dat maar net overleefd.

Dat is nu totaal omgedraaid. Zelfs de meest hardcore bezuinigings-propagandisten zijn om en willen het liefst de procenten BNP in de Grondwet zetten. Maar toch is dit niet genoeg. We zijn namelijk veel meer kwijt geraakt dan gevechtseenheden, wapensystemen, kazernes en oefenterreinen. Het probleem is veel groter.

Het beeld van de Krijgsmacht als organisatie die bedoeld is om Dood en Verderf te gebruiken om politieke doelstellingen te behalen is totaal weg.

Militair vermogen, leert onze doctrine bestaat abstract/theoretisch gezien uit drie onverbrekelijk met elkaar samenhangende componenten. De Fysieke, de Conceptuele en de Mentale component. Heel belangrijk hierbij is om ons te realiseren dat Militair Vermogen niet alleen een product is van een Krijgsmacht. Ook dit is het product van de drie-eenheid Volk, Staat en Krijgsmacht.

Het probleem van de fysieke component, is het probleem van massa, volume, voortzettingsvermogen en training. Dat probleem is voor een groot deel op te lossen door Tijd en Geld. Natuurlijk, werving is nog een probleem maar een landmacht van 50 000 man moet haalbaar zijn in een land van 18 miljoen mensen. Absoluut, munitie en militair materieel zijn schaars maar in vijf jaar kan de Europese industrie veel oplossen.

De echte problemen zijn conceptueel en mentaal van aard. Conceptueel omdat de Krijgsmacht het denken in Tijd en Ruimte, in Verbonden Wapens, in het verschil tussen Plan en Werkelijkheid, kortom in al die zaken waar we vroeger vanaf jong luitenant van nature mee opgroeiden is kwijtgeraakt.

Volk en Staat hebben ook hun conceptuele kader over een Krijgsmacht verloren. Een Krijgsmacht wordt gezien als een chirurgisch instrument wat kleinschalig en gericht op het voorkomen van slachtoffers, ergens ver weg wordt ingezet. Het beeld van de Krijgsmacht als organisatie die bedoeld is om Dood en Verderf te gebruiken om politieke doelstellingen te behalen is totaal weg.

De mentale component is wellicht nog wel het grootste probleem. De wil om te vechten was in Nederland al nooit zo groot. Wat we nu zien is dat we ons verliezen in technologie. Drones, autonome wapens, onbemande systemen, artillerie als precisiewapen… eigenlijk allemaal uitvluchten om te ontsnappen aan wat Gewapende Strijd eigenlijk is: het maximaal toebrengen en accepteren van Verschrikking.

WAR IS HELL!!

Degene die investeert in Spullen en niet in Denken
Verliest twee dingen…
Zijn Geld en zijn Leven…

– Teun Tzu –

Andere artikelen

Login ledengedeelte VOAWEB